စိတ်ကျန်းမာရေး

ဆိတ်ငြိမ်မှု က သင့်ကို စိတ်ကသိကအောင့် ဖြစ်စေသလား။ တိတ်ဆိတ်နေတာက အထီးကျန်သလိုလို၊ စိတ်ထဲခြောက်ခြားသလိုဖြစ်နေပါသလား။ ဒါကို ကိုယ်တစ်ယောက်တည်း ခံစားနေရတာလား။ ဒါမှမဟုတ်  အခြားသူတွေရော ခံစားရတာသလားဆိုပြီးတွေးနေလား။ ဒါဆိုရင်တော့ ဒီဆောင်းပါးလေးကို ဖတ်ကြည့်လို့ လိုပါမယ်။ တိတ်ဆိတ်မှုက လူကိုခြောက်ချားစေသလား။ လူတော်တော်များများက တိတ်ဆိတ်တာကို မကြောက်ကြဘူးလို့ ယူဆကြပါတယ်။ တကယ်ကတော့ လူတိုင်း တိတ်ဆိတ်မှုကို မကြောက်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ တိတ်ဆိတ်မှုက သူတို့အတွက် ချောက်ချားမှုဖြစ်စေတာကြောင့် ဆိတ်ငြိမ်မှုကို ကြောက်ရွံ့တဲ့သူတွေ ရှိပါတယ်။ ဒီလို တိတ်ဆိတ်မှုကို ကြောက်တာက စိတ်ကျန်းမာရေးပြဿနာတစ်ရပ်ပါ။ လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း ၅၀ လောက်က ဒီစိတ်ကျန်းမာရေးပြဿနာကို ဘယ်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်ကမှ အမည် မဖော်နိုင်ခဲ့ကြပါဘူး။ ဒီနေ့ခေတ်မှာတော့ တိတ်ဆိတ်မှုကို ကြောက်တဲ့ စိတ်ရောဂါကို Sedatephobic လို့ခေါ်ဆို သတ်မှတ်နိုင်ခဲ့ကြပါပြီ။ လူတွေက သူတို့ရဲ့နေ့စဉ်ဘဝတွေကို ကားသံ၊ လူသံ၊ ကျေးငှက်တွေ၊ […]

အနားမှာ အစာစားတဲ့ အခါ 'ပကျက် ပကျက်'၊ ဟင်းရည်သောက်တဲ့အခါ 'ရှူး ရှူး' စတဲ့ အသံတွေကို ကြားရတဲ့အခါ စိတ်ထဲမှာ ဒေါသထွက်လာတာကို ကြုံဖူးမှာပါ။ ဒါက လူတိုင်းတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒီအသံလေးတွေက တိုးတိုးလေးပဲလေ။ ဒေါသထွက်စရာ မကောင်းဘူးဆိုပေမယ့် ခံရတဲ့သူအတွက်တော့ နည်းနည်းမှ သည်းခံချင်စရာ မကောင်းပါဘူး။ ဒါ စိတ်ရောဂါဖြစ်နေတာများလား။ အစာစားတဲ့ အသံတွေက စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စရာလား။ သူများရဲ့ အစာစားတဲ့ အသံတွေကို စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်တာကို Misophonia လို့ခေါ်ပါတယ်။ သူတို့က ထမင်းစားဝိုင်းမှာ ထွက်တဲ့အသံတွေအပြင် ခုံကို တတောက်တောက် ခေါက်တာ၊ ဖိနပ်တရှပ်ရှပ် စီးတာ စတဲ့ အသံတွေကိုပါ သည်းမခံနိုင်ကြပါဘူး။ အများအမြင်မှာတော့ ကြီးကျယ်လိုက်တာလို့ ထင်စရာ ရှိပေမယ့် သူတို့တကယ်ပဲ သည်းမခံနိုင်တာပါ။ ခုဆောင်းပါးဖတ်နေရင်းတောင် အသံတွေကို ကြားယောင်ရင်း ဒေါသထွက်နေလောက်ပါပြီ။ ဒါ စိတ်ရောဂါလား။ Misophonia […]

မနက်ခင်းမှာ ငှက်လေးတွေရဲ့ သီချင်းသံ ချိုချိုလေးတွေနဲ့ နိုးထလာပါသလား။ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်တိုင်က ငှက်ချစ်တတ်သူဖြစ်တာကြောင့် တစ်နေ့တာလုံးမှာ ငှက်လေးတွေရဲ့ သီချင်းသံလေးတွေကို အချိန်တိုင်းလိုလို ကြားနေရပြီလား....... ဒါဆိုရင်တော့ သင်က ကံကောင်းတဲ့သူပါ။ ဘာကြောင့် ဒီလို ပြောရတာလဲဆိုတာကိုတော့ ဆောင်းပါးလေးထဲမှာ ဖတ်ကြည့်စေချင်ပါတယ်။ ငှက်လေးတွေရဲ့ သီချင်းသံ နားထောင်တဲ့အခါ ငှက်လေးတွေရဲ့ သီချင်းသံ ကို နားထောင်တဲ့အခါ အခုလို အကျိုးကျေးဇူးလေးတွေ ရရှိနိုင်ပါတယ်။ ဘာတွေများဖြစ်မလဲဆိုတာကို အတူတူ ဆက်ကြည့်လိုက်ရအောင်လား ........ စိတ်အပန်းပြေစေတယ်။ ငှက် အစစ်လေးတွေရဲ့ သီချင်းသံ ကိုနားထောင်မှရယ် မဟုတ်ပါဘူး။ ငှက်လေးတွေရဲ့ အသံကို ဖမ်းယူထားတဲ့ သီချင်းလေးတွေကို နားထောင်ရင်တောင်မှ စိတ်လက်အပန်းပြေစေနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် တစ်နေ့တာမှာ လုပ်ငန်းခွင် တာဝန်တွေ၊ အိမ်မှုကိစ္စ တာဝန်တွေနဲ့ စိတ်ဖိစီးနေတယ်ဆိုရင် ဖိစီးနေတဲ့စိတ်ကို ပြေလျော့စေဖို့ ငှက်လေးတွရဲ့ ကျာကျာကျည်ကျည် သီချင်းသံလေးတွေကို နားဆင်ဖို့ […]

စိတ်တွေ အရမ်း ပင်ပန်းလာရင် ဖြစ်ဖြစ်၊ စိတ်ဖိစီးမှုတွေ များလာရင် ဖြစ်ဖြစ် စာဖတ် ပါလို့ ပြောတာကို ကြားဖူးကြမယ် ထင်ပါတယ်။ စိတ်အရမ်းညစ်နေချိန်မှာ တိတ်ဆိတ်တဲ့နေရာလေး တစ်ခုမှာ ထိုင်ပြီး စာဖတ်တာက စိတ်မွန်းကြပ်နေတာကို သက်သာစေတာတော့ အမှန်ပါ။ တကယ်ကတော့ စာဖတ်တာကစိတ်အပန်းပြေစေတယ်ဆိုတာထက် ပိုပါတယ်။ စာဖတ်တဲ့အခါ စိတ်ဖိစီးမှုတွေကို ပြေလျော့စေနိုင်သလို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကိုရော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာကိုပါ ကျန်းမာစေနိုင်ပါတယ်။ စာဖတ်ရင်း ရရှိလာတဲ့ အကျိုးကျေးဇူးတွေက ခဏတာ မဟုတ်ဘဲ ဘဝတလျှောက်လုံးစာပါ အထောက်အကူပြုပေးနိုင်တာပါ။ ငယ်စဉ်ကတည်းက စာဖတ်တဲ့ အလေ့အကျင့်ကို ပျိုးထောင်ပေးတာက ဘေဘီလေးတွေကို ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်ပြီး ကျန်းမာတဲ့ ကလေးငယ်တွေအဖြစ် ကြီးပြင်းလာစေရုံတင် မဟုတ်ဘဲ အသက်အရွယ်ရလာတဲ့အထိ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာစေဖို့ ထောက်ကူပေးနိုင်ပါတယ်။ စာဖတ်တာက စိတ်အပန်းပြေစေတယ်ဆိုတာထက် ပိုပါတယ်။ စာဖတ်တာကစိတ်အပန်းပြေစေတယ်ဆိုတာထက် ပိုပါတယ်။ ဘာကြောင့် ဒီလို ပြောရတာလဲဆိုတာကို […]

တစ်နေ့တာမှာ ပုံသေ သတ်မှတ်ထားတဲ့ စံချိန်တွေထဲကနေ ရုန်းမထွက်ဘဲ နေထိုင်ရင်း စိတ်ညစ်ညူးနေပြီလား။ မနက် အိပ်ရာထ ပြီး သိပ်မကြာခင်မှာပဲ ပင်ပန်းလိုက်တာဆိုပြီး ခံစားမိနေပြီလား။ နေ့စဉ် လုပ်ဆောင်ရမယ့် တာဝန်တွေကို ဟန်ချက်ညီအောင် လုပ်ဆောင်ရင်း အားအင်တွေ ကုန်ခမ်းနေပြီလား..... ဒါဆိုရင် စိတ်အပန်းပြေစေဖို့ လုပ်ဆောင်ပေးသင့်တဲ့ ပုံမှန် အခြေအနေကနေ အနည်းငယ် ကွဲထွက်နေတဲ့ အလေ့အထလေး တစ်ခုကို ပြောပြပေးချင်ပါတယ်။ ဒါကတော့ စိတ်ဖိစီးမှုတွေကို ပြေပျောက်စေဖို့နဲ့ စိတ်တည်ငြိမ်စေဖို့အတွက် တရားထိုင်တဲ့အခါ သီချင်းနားထောင်ရင်း ထိုင်တာပါ။ တော်တော်များများကတော့ တရားထိုင်တဲ့အခါ အာရုံမရမှာစိုးလို့ဆိုပြီး တိတ်ဆိတ်နေတဲ့ အခြေအနေမှာ တရားထိုင်ဖို့ လုပ်လေ့ရှိကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် တရားထိုင်တဲ့အခါ ဆိတ်ငြိမ်နေတဲ့ အခြေအနေမှာ တရားထိုင်တာထက် သီချင်းလေး နားထောင်ရင်း တရားထိုင်တာက အကျိုးကျေးဇူးလေးတွေ ရရှိနိုင်ပါတယ်။ ဘယ်လို အကျိုးကျေးဇူးတွေများလဲဆိုတာကို အတူတူ ဆက်ကြည့်လိုက်ရအောင်လား […]

ဘဝမှာ ပြဿနာ တိုင်းကို ရင်ဆိုင်နိုင်မယ်။ ဖြေရှင်းနိုင်မယ်လို့ တစ်သမတ်တည်း သတ်မှတ်ထားလို့ မရပါဘူး။ တချို့ကိစ္စတွေက ကိုယ်လုပ်လို့ ဖြစ်လာတာလည်းမဟုတ်သလို ကိုယ်တတ်နိုင်တာလည်း မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါပေမယ့် သူရဲ့ ဆိုးကျိုးတွေက ကိုယ့်ကို ရိုက်ခတ်လာတယ်။ ဒါနဲ့ ပတ်သက်ပြီးလည်း ဘာမှတုံ့ပြန်လို့ မရတဲ့အခါ အလိုလိုနေရင်း ဒေါသထွက်တာ၊ အားမလိုအားမရဖြစ်တာတွေ ရှိလာပါတယ်။ ဒီလိုမျိုးက ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာထက် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာမှာ အများကြီး ထိခိုက်စေပါတယ်။ ကိုယ်တွင်းက ခွန်အားကို ကုန်ခမ်းစေပါတယ်။ အိပ်မပျော်တာ၊ စိတ်တိုစိတ်ဆတ်တာ၊ စိတ်လွတ်ကိုယ်လွတ်  ပေါက်ကွဲပစ်လိုက်ချင်တာ စတာတွေကို ခံစားရပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီလိုပေါက်ကွဲလို့လည်း မရတဲ့အခါကျတော့ ပိုပြီး ကျိတ်မနိုင် ခဲမရဖြစ်ပြီး တအုံနွေးနွေးနဲ့ ပိုခံစားလာရပါတယ်။ အထူးသဖြင့် လူငယ်တွေမှာပါ။ ရည်မှန်းချက်တွေ၊ အိမ်မက်တွေ အများကြီးရှိတဲ့အတွက် ငါတတ်နိုင်တာ ဒါအကုန်ပဲလား။ ငါက ဘာမှအသုံးမကျတဲ့သူပါလားဆိုပြီး […]

Negative emotions ဆိုတာက မကောင်းတဲ့အတွေး၊ မကောင်းတဲ့ ခံစားချက်တွေကို ဆိုလိုတာပါ။ နေ့စဉ်ဘဝမှာ အမြဲပဲ ပျော်စရာတွေချည်းကြုံရမှာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ ဝမ်းနည်းစရာ၊ ဒေါသထွက်စရာတွေလည်း ရံဖန်ရံခါ ကြုံရနိုင်ပါတယ်။ဘယ်လိုကိစ္စရပ်တွေ ကြုံရလဲဆိုတာထက် ဘယ်လိုမျိုး တုံ့ပြန်သလဲဆိုတာက ပိုပြီး အရေးကြီးပါတယ်။ Negative emotions တွေဆိုတာ အကြမ်းအားဖြင့်တော့ Negative emotions ၈မျိုးရှိပါတယ်။ ဒါတွေကတော့ ဒေါသထွက်စရာ စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စရာ ကြောက်တာ စိုးရိမ်စိတ်များတာ ဝမ်းနည်းတာ အပြစ်တင်စိတ်ဖြစ်လာတာ စိတ်တက်ကြွမှု မရှိတာ စိတ်ပျက်စရာကောင်းတာ စတာတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့ပြင် Negative emotions တွေက ဆတိုးပွားတတ်ပါတယ်။ ဥပမာ တစ်ယောက်ယောက်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဒေါသထွက်စရာကို တွေးလိုက်မိပြီဆိုရင် အရင်က သူကောင်းခဲ့တာတွေကိုတောင် မမြင်နိုင်တော့ဘဲ ဆက်တိုက် အဆိုးမြင်စိတ်ပဲ ပေါ်လာပါတော့တယ်။ ဒီလိုပဲ တစ်ခုခုကို စိုးရိမ်နေပြီဆိုရင်  […]

'သမီးက ယောကျာ်းပဲလိုချင်တာ၊ ကိုယ်ဝန်တော့ မဆောင်ချင်ဘူး' လို့ပြောရင် လှောင်ကြပေမယ့် ဒီအဖြစ်အပျက်က တကယ်ရှိပါတယ်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ရတာ၊ ကလေးတစ်ယောက်ကို ပြုစုရတာက လွယ်တာမဟုတ်တဲ့အတွက် တချို့ကလည်း အိမ်ထောင်ပြုပေမယ့် ကလေးမယူကြတာတွေ ရှိပါတယ်။ ခုပြောမှာက ဒီလို လူမှုရေး အကြောင်းအရာတွေကြောင့် မဟုတ်ဘဲ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ရမှာ ၊ ကလေးမွေးရမှာကို ကြောက်တဲ့ ပြဿနာဖြစ်ပါတယ်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ရမှာ ကြောက်တဲ့ စိတ်ရောဂါ ဆေးပညာမှာတော့ ဒါကို Tokophobia လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ရမှာကို ကြောက်လွန်းတဲ့အတွက် ကလေးမမွေးချင်တာပါ။ အမျိုးသမီးတိုင်းက ကိုယ်ဝန်ဆောင်ရမှာကို အနည်းနဲ့ အများကြောက်တတ်ကျပေမယ့် သူတို့ကတော့ ထူးခြားပါတယ်။ ကြောက်စိတ်လွန်ကဲတာကြောင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာရော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက္ခဏာတွေပါ ပေါ်လာပါတယ်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ရမှာ ဘာလို့ ကြောက်တာလဲ။ ကြောက်တာက ၂မျိုး ရှိပါတယ်။ Primary tokophobia ဆိုတာက ကလေးတစ်ခါမှ မမွေးဖူးတဲ့ […]

နတ်ပွဲတွေမှာ နတ်ပူး ပြီး ထကကြ၊ နဂါးတွေ ဝင်ပူးကြတယ်ဆိုတာ ခုလို သိပ္ပံပညာထွန်းကားတဲ့ ခေတ်မှာတော့ ယုံဖို့ ခက်ပါတယ်။ လောကီနယ်လွန် ကိစ္စရပ်တွေကိုတော့ မပြောလိုပေမယ့် ဒီလိုအဖြစ်အပျက်တွေကို သိပ္ပံနည်းကျ၊ ဆေးပညာအရ ရှင်းပြထားတာတွေတော့ ရှိပါတယ်။ နတ်ပူး သလား ရူးသလား။ နတ်ပွဲတွေမှာ အကောင်းကြီးတွေကနေ အစုလိုက် ထကကြ၊ နဂါးဝင်ပူးတယ်ဆိုပြီး မြေကြီးမှာ တွန့်လိမ်ကြ (ရေပါ ဖြန်းပေးရသေး) ဒီလိုမျိုး ထူးဆန်းတဲ့ ဖြစ်ရပ်တွေက မြန်မာနိုင်ငံမှာပဲ ရှိတာ မဟုတ်ပါဘူး။ တခြားနိုင်ငံတွေမှာလည်း ရှိပါတယ်။ ဒါကို လေ့လာကြည့်လိုက်တဲ့အခါ Mass Hysteriaဆိုတာကို တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။ Mass Hysteriaကို နောက်တစ်မျိုး Collective obsessional behavior လို့လည်း ခေါ်ပါတယ်။ ဆိုလိုတာက လူအစုလိုက် အပြုံလိုက်က ထူးဆန်းတဲ့ အပြုအမူတွေကို လုပ်ကြတာပေါ့။ […]

Relationships လူတစ်ဦးနဲ့ တစ်ဦးကြားမှာ ရှိတဲ့ ဆက်ဆံရေး  (Relationship) ကို ပါဝင်ပတ်သက်နေသူတွေ နဲ့ အမျိုးမျိုးသော အကြောင်းအရာတွေအပေါ် မူတည်ပြီး အမျိုးမျိုး အဓိပ္ပါယ် ဖွင့်ဆိုကြပါတယ်။ Relationship​တွေက ကျန်းမာတဲ့ ဘဝနေထိုင်မှုမှာ အရေးပါတဲ့ အခန်းကဏ္ဍကနေ ပါဝင်နေပါတယ်။ လေ့လာမှုတွေအရ လူမှုဆက်ဆံရေးတွေက စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာရော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေး အပေါ်မှာပါ သက်ရောက်နေပါတယ်။ ပျော်ရွှင်စရာကောင်းတဲ့ ဆက်ဆံရေးကို ပိုင်ဆိုင်ထားသူတွေက ပိုမို ကျန်းမာကြသလို ကျန်းမာရေးနဲ့ ညီညွတ်တဲ့ အမူအကျင့်တွေကို ပိုင်ဆိုင်ထားကြပါတယ်။ ဒါတင်လားဆိုတော့ မဟုတ်သေးပါဘူး။ ပျော်ရွှင်စရာကောင်းတဲ့ ဆက်ဆံရေးကို ပိုင်ဆိုင်ထားသူတွေက ပိုပြီး အသက်ရှည်ကြပါတယ်။ ဥပမာ ပြောပြရရင် ပျော်ရွှင်ပြီး စိတ်ချမ်းမြေ့စရာကောင်းတဲ့ ဆက်ဆံရေးကို ပိုင်ဆိုင်ထားသူတွေက နှလုံးသွေးကြောဆိုင်ရာရောဂါတွေ ခံစားရနိုင်ခြေ နည်းကြတယ်ဆိုတာပါ။ ဆက်ဆံရေးတိုင်းက ပျော်ရွှင်စရာ မကောင်းပါဘူး။ ဒီနေရာမှာ သတိထားရမှာ တစ်ခုက ဆက်ဆံရေးတိုင်းမှာ […]