ကူးစက်ရောဂါများ

လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံအပါအဝင် နိုင်ငံအတော်များများမှာ Covid 19 ရောဂါကူးစက်မှုနှုန်းတွေ တစ်နေ့တခြား ပိုပိုများပြားလာတဲ့အပြင် ပြင်းထန်ရောဂါဖြစ်ပွားနှုန်းနဲ့ သေနှုန်းတွေလည်း များလာတာကိုတွေ့ရပါတယ်။ အဲဒီလို ပြင်းထန်တဲ့ ရောဂါအခြေအနေခံစားနေရသူတွေနဲ့ အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရတဲ့သူတွေကို ကြည့်လိုက်မယ်ဆိုရင် ဆီးချိုဝေဒနာရှင်တွေ အများကြီးပါနေတာကို တွေ့ရမှာပါ။ ဒါ့ကြောင့် ဒီနေ့ဆောင်းပါးလေးမှာတော့ ဆီးချိုရောဂါအခံရှိတဲ့သူတွေအနေနဲ့ ဘာ့ကြောင့် Covid 19 ရောဂါပိုးမကူးစက်အောင် အခြားသူတွေထက်ပိုပြီး ဂရုစိုက်သင့်တယ်၊ ဘယ်လိုဂရုစိုက်ကြမယ် ဆိုတဲ့ အချက်လေးတွေကို မျှဝေပေးသွားပါမယ်။ ဆီးချိုရောဂါနှင့် covid 19 ကမ္ဘာအနှံ့မှာ ကြောက်မက်ဖွယ်ဖြစ်ပွားနေတဲ့ Covid 19 ကပ်ရောဂါကြီးကို လူတိုင်း လူတိုင်း ကာကွယ်သင့်တာကတော့ မလွဲမသွေပဲဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် သင့်မှာ ဆီးချိုရောဂါရှိနေပြီဆိုရင်တော့ အခြားပုံမှန်သူတွေထက် ပိုပြီး ဂရုစိုက်ကာကွယ်သင့်ပါတယ်။ ဘာကြောင့်ပိုပြီး ဂရုစိုက်ကာကွယ်သင့်လဲ။ ဆီးချိုရောဂါရှိတဲ့သူတွေဟာ သာမာန်လူတွေနဲ့ ကူးစက်ခံရနိုင်ခြေအတူတူပဲဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် သွေးတွင်းအချိုဓာတ်များခြင်းက ခုခံအားကို ကျစေပြီး […]

ခုတလော ဟိုဟာတွေ့လည်း လိုက်ရှူ၊ ဒီဟာလေးဆိုလည်း လိုက်ရှူ၊ အနံ့လေးရမှပဲ စိတ်ချမ်းသာတော့တယ်။ ဘာကြောင့်လဲ။ အနံ့ပျောက်တာက ကိုဗစ်ရဲ့ လက္ခဏာ တစ်ခုဖြစ်နေလို့ပါ။ တချို့ဆို ဘာလက္ခဏာမှ ထူးထူးခြားခြားမခံစားရ၊ ဖျားလည်း မဖျားဘဲ အနံ့ပျောက်တာတစ်မျိုးနဲ့ပဲ ကိုဗစ်ရောဂါပိုးရှိနေတာပါ။ တချို့ကလည်း အနံ့သိပ်မရတော့တာနဲ့ ကိုဗစ်ဖြစ်ပြီလားဆိုပြီး သိချင်ကြပါတယ်။ ဒါလေးတွေကို ဖြေပေးသွားမှာပါ။ ဘာကြောင့်အနံ့မရတော့တာလဲ။ ဆဲလ်တွေ၊ မျိုးဗီဇအကြောင်းတွေ ပြောမှာဖြစ်လို့ နည်းနည်းတော့ ရှုပ်ထွေးပါတယ်။ ကိုဗစ်ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးက ဆဲလ်တွေထဲဝင်ပြီး ကူးစက်ဖို့ဆိုရင် ACE-2 receptorလေး လိုပါတယ်။ TMPRSS2ဆိုတဲ့ ပရိုတိန်းလေးရောပေါ့။ ဒီပစ္စည်းနှစ်ခုက နေရာတော်တော်များများမှာ ရှိပါတယ်။ နှာခေါင်း၊ လည်ချောင်းနဲ့ လေပြွန်အပေါ်ပိုင်းတွေမှာ ပိုတွေ့ရပါတယ်။ နှာခေါင်းမှာဆိုရင် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆဲလ်လေးတွေ၊ အနံ့ခံဆဲလ်လေးတွေမှာ ပိုတွေ့ရပါတယ်။ ဒီဆဲလ်တွေထဲကို  ဝင်ပြီးဖျက်ဆီးတဲ့အတွက် အနံ့မရတော့တာပါ။ ကံကောင်းတာက အနံ့ခံတဲ့ အာရုံကြောဆဲလ်တွေက ဗိုင်းရပ်စ်ဝင်လို့ရတဲ့ ပုံစံတွေ […]

မနှစ်က ဒီဇင်ဘာလတုန်းက တရုတ်နိုင်ငံ ဝူဟန်မြို့မှာ စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ COVID-19 ကူးစက်ရောဂါဆိုးကြီးဟာက အခုဆိုရင် ကမ္ဘာတစ်လွှားမှာ ကူးစက်ခံရသူ ၂၉ သန်းနီးပါးနဲ့ သေဆုံးသူ ၁ သန်းနီးပါးအထိရှိလာနေပါပြီ။ ဒီရောဂါဆိုးကြီး ဘယ်တော့ အဆုံးသတ်မလဲ ဆိုတာကို ဘယ်သူမှ ပြောနိုင်ကြသေးပါဘူး။ ဒီရောဂါဒဏ်ကို အဆိုးဆုံးရင်ဆိုင်နေရတဲ့ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုမှာဆိုရင် ကူးစက်ခံရသူပေါင်း ၆.၆ သန်းကျော်နဲ့ သေဆုံးသူ ၂ သိန်းနီးပါးရှိနေပါပြီ။ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်နေပြိး ကမ္ဘာပေါ်မှာ ကိုဗစ်ဒဏ်ကို ဒုတိယမြောက်အဆိုးရွားဆုံးခံစားနေရတဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံမှာဆိုရင်လည်း ရောဂါပိုးကူးစက်ခံထားရသူပေါင်း ၄.၇ သန်းကျော်နဲ့ သေဆုံးသူက ၈ သောင်းနီးပါးရှိလာနေပါပြီ။ မြန်မာနိုင်ငံမှာတော့ ၄ လ လောက် အခြေအနေတွေတည်ငြိမ်ခဲ့ပြီးတော့မှ ပိုးကူးစက်နှုန်းနေ့စဉ်ရာနဲ့ချီပြန်လည်တိုးပွားလာခဲ့တာပါ။ COVID-19 ရောဂါဟာ သေဆုံးမှုနှုန်းက ၄% ပဲရှိပေမယ့် ကူးစက်နှုန်းကတော့ အင်မတန်မြန်တာကို တွေ့ ရမှာပါ။ ကူးစက်နှုန်းအလွန်မြန်ဆန်သလို […]

ခုဆို ရန်ကုန်တစ်မြို့လုံးက မြို့နယ်အများအပြားမှာ Stay at Home အစီအစဉ်နဲ့ နေအိမ်ထဲမှာသာ နေထိုင်ကြဖို့ အမိန့်ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ ခုလို ကိုဗစ်ကပ်ဘေးကြောင့်ပဲ ဧပြီလဝန်းကျင်တုန်းကလည်း ဒီလို အခြေအနေမျိုးနဲ့ ကြုံခဲ့ကြရဖူးပါတယ်။ ဒီတော့ အိမ်ထဲမှာနေနေရတာက ပျင်းရိငြီးငွေ့ဖွယ်ကောင်းတယ်။ အထီးကျန်ဆန်လွန်းတယ်လို့ တချို့က ရှုမြင်ကောင်းရှုမြင်ကြပါလိမ့်မယ်။ ဘယ်မှလည်း မသွားရ၊ ဘာမှလည်း စားရနဲ့ပေါ့။ တစ်ကမ္ဘာလုံး ကပ်ရောဂါဆိုးကြီးတစ်ခုနဲ့ရင်ဆိုင်နေရတာမို့ မိမိတို့ စည်းကမ်းလိုက်နာပြီး နေအိမ်မှာ နေထိုင်လိုက်တာက ဒီရောဂါဆိုးကို တိုက်ထုတ်ရာမှာ တစ်ဖက်တစ်လမ်းက ကူညီရာရောက်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ပျင်းတယ်၊ ငြီးငွေ့တယ်၊ အထီးကျန်ဆန်လွန်းလှတယ်ဆိုရင်တောင်မှ သည်းခံပြီး အိမ်မှာနေဖို့လိုအပ်ပါတယ်။ တစ်ဖက်မှာလည်း ဒီလိုပျင်းရိငြီးငွေ့မှုတွေကို လျှော့ချနိုင်မယ့် နည်းလမ်းတွေ ရှိထားပါတယ်။ လိုက်နာကြည့်မယ်ဆိုရင် ကိုယ့်ရဲ့ အထီးကျန်ဆန်နေတဲ့ စိတ်လေးကို သက်သာလျော့ပါးသွားစေမှာပါ။ ဒီလိုဆို ကိုယ်လည်းမပျင်း၊ လောကကိုလည်း ကောင်းကျိုးပြုနိုင်မယ်မဟုတ်လား။ Stay at Home […]

COVID-19 ရောဂါဟာ တစ်ကမ္ဘာလုံးမှာ ကပ်ဘေးကြီးအသွင်နဲ့ ရန်မူနေတာ ၈ လ ကျော် ၉ လ နီးပါးဖြစ်လာခဲ့ပါပြီ။ အဆိုပါ ကိုဗစ်ကာလ တစ်လျှောက်လုံးမှာ ဒီရောဂါဆိုးကြောင့် သေဆုံးသူအရေအတွက်ကလည်း ၉ သိန်းကျော်လွန်လာပြီဖြစ်ပါတယ်။ ဒီထဲက ၂၈% က ကင်ဆာဝေဒနာသည်တွေပါ။ ကင်ဆာအပါအဝင် ဆီးချို၊ သွေးတိုး၊ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းပြဿနာ၊ နှလုံး၊ ကျောက်ကပ်၊ အသည်းနဲ့ ကိုယ်ခံအားစနစ် အားနည်းသူတွေဟာ COVID-19 ရောဂါကြောင့် အသက်ပေးရသူတွေထဲမှာ အများစုဖြစ်ပါတယ်။ ကိုဗစ်ရောဂါဆိုးဟာ လူ့ရဲ့ ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို တိုက်ခိုက်တာဖြစ်တာကြောင့် ကိုယ်တွင်းမှာ ရောဂါအခံတစ်စုံတစ်ရာရှိနေရင် ရင်ဆိုင်ရပိုပြီး ခက်ခဲတာပါ။ မြန်မာနိုင်ငံဟာလည်း ကိုဗစ်ရောဂါဆိုးကို ရင်ဆိုင်နေရပြီး သေဆုံးသူတချို့လည်း ရှိလာပါတယ်။ လက်ရှိအချိန်အထိ သေဆုံးသူ ၁၂ ဦးထဲမှာ ကင်ဆာရောဂါအခံရှိသူတစ်ချို့လည်း ပါဝင်နေပါတယ်။ နဂိုကတည်းက မြန်မာနိုင်ငံဟာ ကင်ဆာဖြစ်နှုန်းမြင့်မားတဲ့တိုင်းပြည်ထဲမှာ တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ပါတယ်။ […]

ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်းတက္ကသိုလ်ကြီးဖြစ်တဲ့ အောက်စ်ဖို့ဒ်တက္ကသိုလ်ကြီးရဲ့ ကိုဗစ်ကာကွယ်ဆေး (COVID-19 Vaccine) ဖန်တီးမှု အစီအစဉ်ကတော့ အဆင်မပြေမှုတချို့ ပေါ်ပေါက်လာတာကြောင့် ရပ်တန့်ထားလိုက်ရပါတယ်။ ဆေးဝါးကို နောက်ဆုံးအဆင့် စမ်းသပ်မှုတွေပြုလုပ်ချိန်မှာ စမ်းသပ်ခံလူနာတွေမှာ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးတွေ ဖြစ်ပေါ်လာတာတာကြောင့် ယခုလိုစမ်းသပ်မှုကို ရပ်တန့်လိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီကာကွယ်ဆေးဟာ ချင်ပန်ဇီတွေဆီကနေ ရယူထားတဲ့ Adenovirus ကို အသုံးပြုပြီး အအေးမိ၊ တုပ်ကွေးဖြစ်စေတဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်ကို ပျော့အောင်လုပ်ထားတဲ့ ကာကွယ်ဆေးပါ။ ကိုဗစ်ဗိုင်းရပ်စ်က ထုတ်လုပ်တဲ့ ပရိုတင်းနဲ့ အသွင်တူအောင် ထုတ်လုပ်ထားတာပြီး ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို ကိုဗစ်ရောဂါဖြစ်စေတဲ့ SARS-CoV-2 virus ကို ခုခံတိုက်ထုတ်နိုင်အောင်စီမံခဲ့တာပါ။ အောက်စဖို့ဒ်တက္ကသိုလ်နဲ့ AstraZeneca ဆေးဝါးကုမ္ပဏီတို့ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်နေတဲ့ ယခု ဆေးဝါးဖန်တီးမှုဟာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂ ဘီလီယံအထိကုန်ကျဖို့ ခန့်မှန်းထားပြီး နာမည်ကျော် ဘီလီယံနာသူဌေးကြီး ဘီလ်ဂိတ်ရဲ့ Bill and Melinda Gates Foundation က […]

COVID-19 ပြည်တွင်းကူးစက်မှု စတင်ပြီး ရက်ပိုင်းလေးမှာပဲ ပိုးတွေ့လူနာက တစ်နေ့ တစ်နေ့ ရာဂဏန်းလောက် ထိုးတက်လာပါတယ်။ ရပ်ကွက်ထဲမှာလည်း ဆေးရုံကားတွေ ဝင်လာလိုက်၊ လာခေါ်သွားလိုက်၊ တော်ကြာနေ တိုက်ကို lock downလာချသွားလိုက်နဲ့ မြင်ရ တွေ့ရတာ စိတ်မချမ်းသားစရာပါ။ အဆိုးထဲက အကောင်းလို့ပြောရမလားပဲ။ လတ်တလောမှာ ကိုဗစ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး သတင်းကောင်းလေးတစ်ခု ထွက်လာပါတယ်။ ဒါကတော့ ပိုးတွေ့ပြီး ၁၁ရက်နေရင် လူနာဆီကနေ သူများဆီကို ကူးနိုင်ခြေနည်းသွားတယ်ဆိုတာပါပဲ။ ဗိုင်းရပ်စ်ကူးနိုင် မကူးနိုင်ဆိုတာ ဗိုင်းရပ်စ်ရဲ့ ရောဂါပျိုးချိန်က ၂ရက်ကနေ ၂ပတ်အထိကြာတတ်ပါတယ်။ ပျမ်းမျှကတော့ ၅ရက်ပေါ့။ ၅ရက်မှာ ဗိုင်းရပ်စ်ပမာဏ များတာကြောင့် ကူးနိုင်ခြေ အမြင့်ဆုံးပါ။ ဒါကြောင့် ပိုးကူးခံရပြီး ပထမအပတ်မှာ ဗိုင်းရပ်စ်ပမာဏ အများဆုံးပါပဲ။ ပမာဏများတဲ့အတွက် သူများကိုလည်း ကူးနိုင်ပါတယ်။ သူများကို ကူးနိုင် မကူးနိုင်ဆိုတာက ဗိုင်းရပ်စ်ပမာဏ (ကိုယ်ထဲမှာ […]