စိတ်ဖိစီးမှုကို လျှော့ချနိုင်မယ့် နည်းလမ်းများ

စိတ်ဖိစီးမှုဆိုတာ ဘာလဲ

စိတ်ဖိစီးမှုဆိုတာ

ဘဝရဲ့ကြီးမားတဲ့ စိတ်မပျော်ရွှင်စရာ ပြောင်းလဲမှု၊ ကြောက်စရာကောင်းလွန်းလှတဲ့ အခြေအနေသစ်တစ်ရပ်နဲ့ ကြုံတွေ့ရချိန်မှာ ခံစားရသော တုံ့ပြန်မှုတစ်မျိုးဖြစ်ပါတယ်။

စိတ်ဖိစီးမှုဖြစ်စေသောအကြောင်းရင်းများကတော့

အလုပ်ခွင်မှာဆိုရင်

• အချိန်မီ ပြီးစီးအောင် ဖိအားပေး ခိုင်းစေခံရခြင်း။
• အလုပ်များ/နည်းလွန်းခြင်း။
• အငြင်းပွားမှု ဖြစ်ပေါ်ခြင်း။
• ပျင်းရိခြင်း။

ပုဂ္ဂိုလ်ရေးခံစားမှုတွေနဲ့ ပတ်သက်လို့

• ချစ်ခင်ရသူများသေဆုံးခြင်း
• နေမကောင်းဖြစ်ခြင်း
• အိမ်ထောင်ရေး/လူမှုရေးပြဿနာများ
• ကွာရှင်းခြင်း
• ငွေရေး၊ ကြေးရေးပြဿနာများ
• ပျော်ရွှင်စရာ အဖြစ်အပျက်များ

လူမှုပတ်ဝန်းကျင်မှာတော့

• ရာသီဉတု အခြေအနေ
• ယာဉ်ကြောများ

စိတ်ဖိစီးမှုကြောင့်အမူအကျင့်တွေပြောင်းလဲမှုတတ်ပါတယ်။

• အရက်ဆေးလိပ်များ ပိုမိုသုံးစွဲလာခြင်း၊
• အိပ်ချိန်၊ စားချိန် မမှန်ခြင်း၊
• တစ်ယောက်ထဲနေချင်ခြင်း၊
• အခြားသူများ၏ ပြဿနာကို စိတ်မဝင်စားခြင်း၊
• အပေါင်းအသင်းများနှင့် ကင်းကွာခြင်း
• ပတ်ဝန်းကျင်ကို စိတ်မဝင်စားခြင်း၊
• ပုံမှန်မဟုတ်သော နေထိုင်ပြောဆိုခြင်း၊
• အဓိပ္ပါယ်မဲ့ကြည့်ခြင်း၊
• ခန္ဓာကိုယ် မငြိမ်မသက်ဖြစ်ခြင်းတွေဖြစ်လာတတ်ပါတယ်။

စိတ်ဖိစီးမှုကြောင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုလက္ခဏာများ

• ခြေ၊ လက် အေးစက်ခြင်း
• အားအင်ကုန်ခမ်းခြင်း၊ ပျို့ခြင်း
• ဂနာမငြိမ်ခြင်း
• နှလုံးခုန်နှုန်း၊ သွေးခုန်နှုန်းမြန်ခြင်း
• မူးဝေ၊ မေ့မြော၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း
• မောပန်း၊ အလွန်အမင်း ချွေးထွက်ခြင်း
• မျက်နှာနီမြန်း၊ အသက်ရှူခက်ခဲခြင်း
• ပြတ်တောင်းစွာ အသက်ရှူခြင်း
• အရေပြားအင်ပျဉ်ဖုထွက်ခြင်း
• ရင်ဘတ်အောင့်၊ ရင်၊ ဝမ်းဗိုက်တင်းကျပ်ခြင်း၊ ဝမ်းလျှော၊ ဝမ်းချုပ်ခြင်း
• မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း

စိတ်ဖိစီးမှုကြောင့်ဖြစ်ပေါ်သော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုများ

• သတိလစ်ခြင်း၊ ကြောက်ရွံ့ခြင်း
• စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း
• နောင်တသံဝေဂရခြင်း၊ အပြစ်ရှိသည်ဟု ခံစားရခြင်း
• ဝမ်းနည်းကြေကွဲခြင်း
• ဒေါသထွက်ခြင်း
• စိတ်ပျက်ခြင်း၊ ငြီးငွေ့ခြင်း၊ အဓိပ္ပါယ်မဲ့ခြင်း
• ယုံကြည်မှုပျောက်ဆုံးခြင်း
• မျှော်လင့်ချက်ကင်းမဲ့ခြင်း
• စိုးရိမ်ထိတ်လန့်ခြင်း။

စိတ်ဖိစီးမှု လျော့ကျစေမည့်နည်းလမ်းတွေရှိပါတယ်။

• စိတ်ချရသူတစ်ဦးကို မိမိ၏စိတ်ခံစားမှု၊ အတွေ့အကြုံများ ပြောပါ။
• ပန်းချီဆွဲ၊ စာရေး၊ တေးဆို/နားထောင်ပေးပါ။
• ဆေးလိပ်၊ အရက်ကိုရှောင်ကြဉ်ပါ၊ လေ့ကျင့်ခန်းများပြုလုပ်ပါ။
• တင်းကျပ်နေသောစိတ်ကို အသက်ပြင်းပြင်းရှူ၍ ချက်ချင်းဖြေလျှော့ပါ။
• တစ်နေ့တာလုပ်ငန်းများကို အစီအစဉ်ရေးဆွဲပြီး စနစ်တကျ ဆောင်ရွက်ပါ။
• ခက်ခဲသည့်တာဝန်များ မထမ်းဆောင်နိုင်ပါက ပုံမှန်လုပ်ငန်းသာ ဆောင်ရွက်ပါ။
• အချိန်မှန်မှန်နှင့် ကောင်းစွာအိပ်စက်အနားယူပေးပါ။
• အာဟာရမျှတသော အစားအစာများကို သင့်တင့်မျှတစွာ စားသုံးပါ။
• အိပ်မပျော်ခြင်း၊ စိတ်လှုပ်ရှားခြင်း၊ အခက်အခဲများရှိက မိမိမိသားစု၊ မိတ်ဆွေတွေကိုပြောပြပါ။
• စိတ်ကျန်းမာရေးဆရာဝန်ထံမှ အကြံဉာဏ်ယူပါ။
• ဖြစ်ပျက်ခဲ့သော အကြောင်းအရာများကို မှန်ကန်စွာ မြင်နိုင်ရန် အချိန်ပေးပါ။
• စိတ်ဖိစီးမှုက သင့်ကို မလွှမ်းမိုးနိုင်စေဖို့ သင်က စိတ်ဖိစီးမှုကို ထိန်းချုပ်ရပါမယ်။

သင်ကိုယ်တိုင်ကလည်းစိတ်ဖိစီးနေသူတွေကိုပြန်လည်ကူညီနိုင်ပါတယ်။

ဘေးအန္တရာယ်တစ်ခု(ဥပမာ၊ မုန်တိုင်း၊စစ်ပွဲ စသည်) ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသူတွေကို အောက်ပါနည်းလမ်းတွေနဲ့ကူညီနိုင်ပါတယ်။

• တွေ့ကြုံလာနိုင်သည့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုများအပေါ် စာနာသော၊ ထပ်တူခံစားနားလည်သော သဘောထားဖြင့် ဆောင်ရွက်ပါ။
• ထိခိုက်ဒဏ်ရာရနေသော၊ ကြောက်ရွံ့နေသောသူများကို တစ်ယောက်တည်း မထားပါနှင့်၊ ကလေးငယ် များကိုလည်း မိဘများနှင့် ခွဲမထားပါနှင့်။
• ၄င်းတို့ကို ဂရုစိုက်သော၊ ရိုးရှင်းသော၊ လက်တွေ့ကျသော၊ သဘာဝကျသော အပြုအမူများ လုပ်ဆောင်ပါ။ (ဥပမာ-မုန့်ကျွေးခြင်း၊ ရေတိုက်ခြင်း)
• သူ၏ဘေးဒုက္ခဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများ၊ ခံစားချက်များ ဖွင့်ပြောရန်အားပေးပါ။
• အားပေးစကားပြောပါ။
• သေကံမရောက် သက်မပျောက် ကျန်ရစ်သူများ၊ မိသားစုများနှင့် ပြန်ကြားဆက်သွယ်ရေးများကို တိကျသော၊ ယုံကြည်စိတ်ချရသော သတင်းအချက်အလက်များပေးပါ။
• ပုံမှန်မဟုတ်သော ကြမ်းတမ်းရိုင်းစိုင်းမှု၊ ရက်စက်မှု၊ ဖျက်လိုဖျက်စီး အမူအကျင့်တို့ကို တွေ့ရှိပါက လွှဲပြောင်းညွှန်းပို့ပါ။
• သေကံမရောက် သက်မပျောက်ကျန်ရစ်သူများကို လွယ်ကူ ရိုးရှင်းသော၊ အသုံးဝင်သော လုပ်ငန်းများတွင် အမြန်ဆုံး ပါဝင်လာစေရန် အားပေးပါ။

ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဒဏ်ရာ၊ ရောဂါ (သို့မဟုတ်)စိတ်ဖိစီးမှုများစွာ ခံစားနေရသူ၊ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းနေသူများကို ထပ်တူခံစား နားလည်ပေးပြီး အားပေးစကား ပြောကြားပေးခြင်းဖြင့်ကူညီပါ။

ရေးသားသူ-ဒေါက်တာမှူးခင်